Zdrowie psychiczne Polaków w kryzysie. Ekspertka apeluje o większą świadomość i odwagę

Wzrost liczby zaburzeń psychicznych, przeciążenie informacjami oraz trudności w codziennym funkcjonowaniu dotykają dziś milionów Polaków. Psycholog i psychotraumatolog Agnieszka Zydroń wskazuje, że troska o zdrowie psychiczne staje się jednym z kluczowych wyzwań współczesnego społeczeństwa.

Agnieszka Zydroń podkreśla rosnącą potrzebę edukacji, otwartości i przełamywania tabu związanego z leczeniem zaburzeń psychicznych. W jej ocenie obecne realia stają się coraz trudniejsze zarówno dla dorosłych, jak i młodzieży, co wymaga szerszego spojrzenia na problem oraz skuteczniejszych działań.

Kondycja psychiczna Polaków – skala problemu

Ekspertka zwraca uwagę, że w ostatnich latach stan zdrowia psychicznego Polaków uległ znacznemu pogorszeniu. Zdrowie psychiczne Polaków jest dziś w dużo gorszej kondycji niż jeszcze kilka lat temu – podkreśla. Choć świadomość konieczności korzystania ze wsparcia psychologicznego rośnie, wciąż wiele osób nie trafia do diagnostyki i żyje latami z nieuświadomionymi zaburzeniami. Z danych wynika, że przynajmniej raz w życiu 26% Polaków doświadczyło zaburzenia psychicznego, jednak realne liczby mogą być znacznie wyższe.

- Wciąż mamy w Polsce wiele osób, które cierpią, ale się nie diagnozują. Powodem wciąż bywa wstyd i strach przed oceną – mówi Zydroń.
Najczęściej diagnozowane są zaburzenia lękowe.

- Najczęstsze zaburzenia nerwicowe, na które cierpią Polacy, to lęki napadowe – wskazuje psychotraumatolog.

O ile depresja jest coraz lepiej rozumiana społecznie, o tyle choroby takie jak schizofrenia czy choroba afektywna dwubiegunowa nadal pozostają w cieniu.

- To nadal tematy, które w wielu rodzinach budzą wstyd i są ukrywane z obawy przed stygmatyzacją – zauważa ekspertka.

Dramatyczna sytuacja dzieci i młodzieży

Szczególnie niepokojące są dane dotyczące najmłodszych.

- Aż 81 procent uczniów deklaruje, że nie znajduje rozwiązań w trudnych sytuacjach, a ponad połowa mówi o braku motywacji – podkreśla Agnieszka Zydroń.
Jej zdaniem młodzi ludzie są przeciążeni emocjonalnie i tracą poczucie sprawczości. To sytuacja, która wymaga naszej dorosłej odpowiedzialności.

Musimy o tym mówić i reagować – apeluje.

Święta w cieniu emocji – jak zadbać o siebie?

Dla osób zmagających się z depresją czy zaburzeniami lękowymi okres świąteczny bywa szczególnie trudny. Psychotraumatolog radzi, aby przygotować się emocjonalnie na rodzinne spotkania.

- Musimy nauczyć się słuchać samych siebie. Warto wcześniej zadać sobie pytanie: na jakie tematy nie chcę odpowiadać? – tłumaczy.
Dodaje, że kluczem jest asertywność połączona z życzliwością.

- Możemy odpowiedzieć: Dziękuję, wszystko u mnie w porządku, po czym zmienić temat. Chodzi o ochronę siebie, ale i zachowanie dobrej atmosfery – zaznacza ekspertka.
Zwraca również uwagę na intencje osób pytających.

- Człowiek bardzo szybko wyczuwa, czy pytanie wynika z troski, czy z przyzwyczajenia, które co roku nas rani – zaznacza.

Jak powiedzieć bliskim o diagnozie?

Otrzymanie diagnozy psychiatrycznej to dla wielu osób, nawet mimo początkowej świadomości prawdopodobieństwa wystąpienia choroby, ogromny emocjonalny wstrząs.

- Diagnoza często jest jednocześnie szokiem i uwolnieniem – zauważa ekspertka.
Podkreśla, że najważniejszy jest wybór odpowiedniej osoby: 

- Idziemy z tym do kogoś, komu ufamy. To musi być człowiek, który nas nie bagatelizuje i nie podważy naszych emocji. Radzi również, aby stworzyć odpowiednie warunki rozmowy - Nie róbmy tego w biegu czy przy rodzinnym stole. To powinna być chwila spokoju, rozmowa w cztery oczy.
Zachęca też do cierpliwości wobec siebie:

- Jeśli nie czujemy gotowości, by mówić o diagnozie szerzej, to znak, że jeszcze nie czas. Każdy dojrzewa do tego we własnym tempie.

Dlaczego warto szukać pomocy

Zdaniem Zydroń najpoważniejszym błędem jest zwlekanie.

- Wstydem nie jest chorować. Wstydem jest nie iść po pomoc, kiedy jej potrzebujemy – podkreśla.
Ekspertka przypomina, że psychologowie i psychoterapeuci mają świadomość skali problemu i są przygotowani do pracy z osobami w kryzysie.

- Specjaliści czekają, aby pomagać. I naprawdę rozumieją, z czym dziś mierzy się człowiek – dodaje.
Polskie społeczeństwo stoi dziś wobec poważnego wyzwania dotyczącego zdrowia psychicznego. Zaburzenia lękowe, depresja, przeciążenie informacyjne czy trudności emocjonalne dzieci i młodzieży stają się codziennością wielu rodzin. Agnieszka Zydroń apeluje o większą otwartość i odwagę:

- Nie bójmy się szukać pomocy. Leczenie to nie wstyd – to dojrzałość i troska o siebie.

Agnieszka Zydroń - Absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Ekonomicznego w Krakowie.
Psycholog, Psychotraumatolog, Psycholog w biznesie. Certyfikaty i kursy psychologiczne w kraju i za granicą. Laureatka ogólnopolskich oraz międzynarodowych nagród oraz Leader Among Psychologist and International Mentor w Rzymie, autorka książek oraz setek artykułów na portale oraz do prasy ogólnopolskiej ( min. Puls Biznesu, Imperium Kobiet, Gazeta Wyborcza). Prelegentka na międzynarodowych kongresach, wykładowczyni (min. Wyższa Szkoła im. Tischnera w Warszawie). Prowadziła cykliczne warsztaty dla wielu firm oraz dla dla Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej.
Pasjonatka badań nad mózgiem, psychologią pozytywną oraz zarządzaniem emocjami i kryzysem.

/źódło -  Fot: Kacper Sachajdak /